- ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ: ਆਤਮਿਕ ਗਿਆਨ ਦਾ ਮੂਲ ਮੰਤਰ
‘ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ’ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਬਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਨਿਚੋੜ ਹੈ।
ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਸਮਾਂ: ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ (ਸਵੇਰੇ) ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨ ਨੂੰ ਅਥਾਹ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨਿਰਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਲਾਭ: ਜੇਕਰ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਭਟਕਣਾ ਹੋਵੇ, ਮਨ ਅਸ਼ਾਂਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਦਾ ਹੱਲ ਨਾ ਲੱਭ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਨਿੱਤਨੇਮ ਵਿੱਚ ਜਪੁਜੀ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕਤਾ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
- ਲੰਗਰ ਪ੍ਰਥਾ: ਸਮਾਨਤਾ ਦਾ ਚਮਤਕਾਰ
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਜਾਤ-ਪਾਤ, ਊਚ-ਨੀਚ ਅਤੇ ਭੇਦਭਾਵ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ‘ਲੰਗਰ’ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰ ਲੋਧੀ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਭੈਣ ਨਾਨਕੀ ਜੀ ਦੇ ਘਰ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੰਗਤ ਵਿੱਚ ਬਿਠਾ ਕੇ ਭੋਜਨ ਛਕਾਉਣ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਪ੍ਰਥਾ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਬਰਾਬਰ ਹਨ ਅਤੇ ਭੁੱਖੇ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਦੇਣਾ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਇਬਾਦਤ ਹੈ।
- ਪੁਰਾਤਨ ਅਸਥਾਨ: ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕਿਆਣਾ ਸਾਹਿਬ
ਸੰਗਰੂਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸਥਿਤ ‘ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕਿਆਣਾ ਸਾਹਿਬ’ ਇੱਕ ਅਤਿ ਪਵਿੱਤਰ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਸਥਾਨ ਹੈ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਆਪਣੀ ਉਦਾਸੀ ਦੌਰਾਨ ਇੱਥੇ ਪਧਾਰੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਇੱਕਾਂਤ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਪ੍ਰਭੂ ਭਗਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇੱਥੇ ਦੀ ਅਧਿਆਤਮਕ ਊਰਜਾ ਅੱਜ ਵੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਨੂੰ ਅਲੌਕਿਕ ਅਨੁਭਵ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।
- ਜੀਵਨ ਬਦਲਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਬਦ
ਜਦੋਂ ਵੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹੰਕਾਰ ਆਵੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਦਾ ਡਰ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਦੇ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ:
“ਨਾਨਕ ਦੁਖੀਆ ਸਭੁ ਸੰਸਾਰੁ ॥ ਸੋ ਸੁਖੀਆ ਜਿਸੁ ਨਾਮੁ ਆਧਾਰੁ ॥” ਇਹ ਪੰਗਤੀ ਮਨ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹਰ ਕੋਈ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਪਰ ਜਿਸ ਨੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਨਾਮ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਲਿਆ, ਉਹ ਸਦਾ ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
- ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਦਾ ਉਪਰਾਲਾ: ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਖੇਤੀ
ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਕਰਤਾਰਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥੀਂ ਖੇਤੀ ਕਰਕੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ‘ਕਿਰਤ ਕਰਨ’ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਿਖਾਇਆ ਕਿ ਰੱਬ ਨੂੰ ਪਾਉਣ ਲਈ ਘਰ-ਬਾਰ ਛੱਡਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨਾ (ਕਿਰਤ ਕਰਨੀ), ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਨਾ (ਨਾਮ ਜਪਣਾ) ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕਮਾਈ ਵਿੱਚੋਂ ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨਾ (ਵੰਡ ਛਕਣਾ) ਹੀ ਅਸਲ ਰੱਬੀ ਮਾਰਗ ਹੈ।
