ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦਸਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ 1699 ਦੀ ਵਿਸਾਖੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਦੀ ਸਾਜਨਾ ਸਮੇਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। 1. ਕੇਸ ਸਿੱਖੀ ਵਿੱਚ ਕੇਸਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਦਿੱਤੀ ਹੋਈ ਦਾਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ (ਕੱਟਦਾ ਨਹੀਂ)। ਕੇਸ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਭਾਣੇ ਨੂੰ ਮੰਨਣ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ। ਇਹ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਅਤੇ ਨਿਆਰੀ ਪਛਾਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। 2.ਕੰਘਾ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਲਈ ਲੱਕੜ ਦਾ ਬਣਿਆ ਕੰਘਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਕੇਸ ਵਾਹੁਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਘਾ ਕੇਸਾਂ ਦੀ ਉਲਝਣ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਰੱਖਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰਕ ਸਫ਼ਾਈ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੈ। 3. ਕੜਾ ਇਹ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਦੀ ਗੁੱਟ ‘ਤੇ ਪਹਿਨਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਲੋਹੇ ਜਾਂ ਸਰਬਲੋਹ ਦਾ ਕੜਾ ਹੈ। ਕੜਾ ਇੱਕ ਅਟੁੱਟ ਚੱਕਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾ ਕੋਈ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਅੰਤ। ਇਹ ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵੇਲੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਲਈ ਸੁਚੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। 4. ਕਿਰਪਾਨ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਦੋ ਅੱਖਰਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ: ‘ਕਿਰਪਾ’ (ਦਇਆ) ਅਤੇ ‘ਆਨ’ (ਇੱਜ਼ਤ)। ਇਹ ਸਿੱਖ ਦਾ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਸ਼ਸਤਰ ਹੈ। ਕਿਰਪਾਨ ਸਿਰਫ਼ ਹਥਿਆਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਜ਼ੁਲਮ ਵਿਰੁੱਧ ਡਟਣ ਅਤੇ ਮਜ਼ਲੂਮ (ਕਮਜ਼ੋਰ) ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ‘ਸਿਪਾਹੀ’ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇਨਸਾਫ਼ ਲਈ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਸਕੇ। 5. ਕਛਹਿਰਾ ਇਹ ਸੂਤੀ ਕੱਪੜੇ ਦਾ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਪਹਿਰਾਵਾ ਹੈ ਜੋ ਗੋਡਿਆਂ ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਛਹਿਰਾ ਉੱਚੇ ਨੈਤਿਕ ਚਰਿੱਤਰ ਅਤੇ ਜਤ-ਸਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਸਿੱਖ ਨੂੰ ਵਿਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ‘ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹ ਜੰਗ ਜਾਂ ਸੇਵਾ ਵੇਲੇ ਚੁਸਤੀ-ਫੁਰਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ
