ਮੀਰੀ-ਪੀਰੀ ਦਾ ਸਿਧਾਂਤ….

ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਧਾਰਮਿਕ ਅਧਿਕਾਰ (ਪੀਰੀ) ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ/ਸੈਨਿਕ ਸੱਤਾ (ਮੀਰੀ) ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੈ। ਇਹ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਗੁਰਗੱਦੀ (1606) ਸਮੇਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਧਾਰਨ ਕੀਤੀਆਂ
ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ
ਗੁਰੂ ਅਰਜਨ ਦੇਵ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਹਾਦਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀਵਾਦੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲੋਂ ਬਲੀਦਾਨੀ ਤੇ ਰੱਖਿਆਕਾਰੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਸਿਧਾਂਤ ਚਲਾਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਮੀਰੀ ਨਾਲ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਫ਼ੈਸਲੇ ਅਤੇ ਪੀਰੀ ਨਾਲ ਧਾਰਮਿਕ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਨਾਲ ਸਿੱਖ ਫੌਜਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਮੁਗਲ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਗਈ।
ਇਤਿਹਾਸਕ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ 52 ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਰਿਹਾ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿੱਚ ਫੌਜ ਰੱਖੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿੱਖੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਮਿਲੀ। ਇਹ ਸਿਧਾਂਤ ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ (1699) ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਿਆ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਰਾਜ (ਮਹਾਰਾਜਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ) ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਅੱਜ ਵੀ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਤੇ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ।